Vegan/vegetarian

Μπίζα: ένα ξεχασμένο όσπριο

Μπίζα: ένα ξεχασμένο όσπριο

Παραδοσιακό, σχεδόν  ξεχασμένο φαγητό από την κρητική κουζίνα!

Τα μπίζα είναι ένα όσπριο ξεχασμένο ακόμη κι εδώ στην Κρήτη που παλιότερα το καλλιεργούσαν και  το κατανάλωναν συστηματικά. Δεν ξέρω αν μπορείτε να το βρείτε εύκολα στην υπόλοιπη Ελλάδα, αλλά θεωρώ υποχρέωσή μου να καταγράψω τη συνταγή αφού τόσο η πρώτη ύλη όσο και ο τρόπος μαγειρέματος  εντάσσονται σ’ αυτό  που λέμε «παραδοσιακή κρητική κουζίνα και διατροφή».
Μπίζα: ένα ξεχασμένο όσπριο

Το φυτό είναι ένα από τα πολλά είδη λαθουριού. Μοιάζει με τις παπούλες  που έχω παρουσιάσει παλιότερα. Λέγεται  lathyrus sativus. Μάλιστα στο οροπέδιο Λασιθίου όπου καλλιεργείται ακόμη, τα μπίζα τα λένε λαθούρια. Μοιάζουν με μπιζέλια αλλά δεν έχουν το σχεδόν σφαιρικό σχήμα τους.

Μπίζα: ένα ξεχασμένο όσπριο

Σε μια μικρή έρευνα στο internet διαπίστωσα ότι τα μαγειρεύουν σε αρκετές περιοχές του κόσμου και είναι αγαπημένο όσπριο των vegeterians λόγω της υψηλής διατροφικής του αξίας. Είναι γνωστό ως grass pea . Φτάνοντας σε ένα δημοσίευμα της Wikipedia τρόμαξα γιατί διάβασα ότι περιέχει ένα νευροτοξικό αμινοξύ  που προκαλεί παράλυση και λίγο έλειψε να πετάξω το όσπριό μου πριν το χρησιμοποιήσω.

Μπίζα: ένα ξεχασμένο όσπριο

Τα πράγματα μπήκαν στη θέση τους όταν είδα σε άλλο site (όπου δίνεται και μια ωραιότατη συνταγή, όπως κι εδώ ) ότι η σόγια έχει διπλάσια περιεκτικότητα  σ’
αυτό το  αμινοξύ από  τα μπίζα . Γίνονται τοξικά με πιθανότητα 6% αν καταναλώνονται συνεχώς  για 2 μήνες!!! Είναι δηλαδή κάπως σαν να λέμε ότι οι αβρωνιές δεν τρώγονται ή ότι οι μελιτζάνες οι πατάτες και οι ντομάτες είναι
δηλητηριώδεις επειδή περιέχουν σολανίνη !

Μπίζα: ένα ξεχασμένο όσπριο

Τέλος πάντων, δεν έχει ακουστεί καμιά παράλυση από μπίζα ούτε καν στο Λασίθι που τα καλλιεργούν και τα καταναλώνουν πολύ τακτικά, και όταν το κουβέντιασα με κάποιους ηλικιωμένους το άκουγαν για πρώτη φορά. Αντιθέτως  όλοι έλεγαν ότι πρόκειται για  ένα πολύ υγιεινό και νόστιμο όσπριο, γεγονός που διαπιστώσαμε κι εμείς τελικά.

Μπίζα: ένα ξεχασμένο όσπριο
Η μητέρα μου δεν τα μαγείρευε  γιατί δεν της άρεσαν όπως μου λέει κι έτσι δεν

έμαθα κι εγώ να τα μαγειρεύω. Όταν λοιπόν τα αγόρασα από παραδοσιακό μπακάλικο της περιοχής μου, η κυρία Ε.  αδελφική φίλη της μητέρας μου και άριστη μαγείρισσα μαζί με όσπριο μου έδωσε και τη συνταγή. Μου είπε ότι εκείνη τα συνηθίζει συχνότερα και από τα ρεβίθια .

Μπίζα: ένα ξεχασμένο όσπριο

Μοιάζουν πράγματι με τα ρεβίθια , λίγο στη γεύση και αρκετά στον τρόπο μαγειρέματος.  Ζητείστε τα  σε μαγαζιά με παραδοσιακά προϊόντα  και δοκιμάστε τα! Είναι από τα νοστιμότερα όσπρια τελικά.

Παρατηρήσεις

Παρατηρήσεις:

1)Τα μπίζα γίνονται και με αλευρολέμονο (ντελμπιέ) όπως τα ρεβίθια.

2)Κάποιοι υποστηρίζουν ότι ο καλύτερος τρόπος μαγειρέματος είναι με μάραθα και έτσι θα μαγειρέψω τα υπόλοιπα που έμειναν από την πρώτη δοκιμή.

3)Πληροφορίες  και οι φωτογραφίες του φυτού και του λοβού του από τα sites:

http://adribarrcrocetti.com/main/2013/04/09/cicerchie-and-black-kale-soup/#more-5597

http://en.wikipedia.org/wiki/Lathyrus_sativus

http://recipes.wikia.com/wiki/Grass_Pea_Soup

http://www.treknature.com/gallery/Asia/India/photo152618.htm

http://www.vanherbaryum.yyu.edu.tr/sifabit/burcak/pages/Lathyrus%20sativus%20%20%20%20%20_jpg.htm

http://www.nutrition-articles.com/healthy-recipes/vegetarian-soup-with-grass-pea

 

Βρείτε μας: 

Facebook

Instagram

Youtube

Pinterest

Βαγγελιώ Κασσαπάκη

Η Βαγγελιώ, δημιουργός, υπεύθυνη για το βασικό περιεχόμενο και "ψυχή" του site, είναι μαθηματικός, πτυχιούχος της Σχολής Ανθρωπιστικών Επιστημών του Ε.Α.Π. (Σπουδές στον Ευρωπαϊκό Πολιτισμό) με σεμινάρια και επιμορφώσεις στην "Κρητική Διατροφή" και καταρτισμένη στο πρόγραμμα "Γαστρονομικός Τουρισμός και Διεθνής Γαστρονομία" του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου. Μαγείρισσα με μεράκι και περιέργεια για τα παλιά και τα καινούρια εδέσματα, τα παλιά και τα καινούρια προϊόντα και υλικά που παράγει η Κρήτη αλλά και όλος ο κόσμος. Κυρίως και πάνω από όλα όπως λέει η ίδια, μητέρα και γιαγιά υπέροχων παιδιών και εγγονιών που ευτυχώς έχουν μάθει να εκτιμούν την καλή κουζίνα και τις σωστές πρώτες ύλες!

Σχετικές συνταγές

Διάφορες συνταγές

Μετάβαση στο περιεχόμενο