Και όχι μόνο για αρτοκλασία! Υπέροχο γλυκό ψωμί για κάθε μέρα!
Όπως έχω ξαναγράψει είμαι ευγνώμων σε πολλές φίλες και πολλούς φίλους της σελίδας τούτης επειδή μου εμπιστεύονται συνταγές τους όχι μόνο ως απλή παράθεση των υλικών που περιέχουν, αλλά και με τις λεπτομέρειες που εξασφαλίζουν εν πολλοίς την επιτυχία των παρασκευών τους. Επιπλέον μου δίνουν πληροφορίες για τις παραλλαγές τους αλλά και τις περιστάσεις που συνηθίζονται. Τόση δοτικότητα που μου δημιουργεί ευθύνη να σεβαστώ την πολύτιμη προσφορά τους.
Η κυρία Ανδρονά μου έχει δώσει ήδη την πολύ επιτυχημένη συνταγή των στειακών πασχαλινών κουλουριών που αγαπήθηκε πολύ το φετινό Πάσχα και προ ημερών μου έδωσε και τούτη εδώ τη συνταγή των στειακών άρτων αρτοκλασίας τους οποίους εκείνη φτιάχνει και ως γλυκό ψωμί πρωϊνού (οι ποσότητες των υλικών μάλιστα αφορούν την παρασκευή ψωμιού).
Η παραδοσιακή συνταγή έχει «εκσυγχρονιστεί» βέβαια γιατί η χρήση ξηρής μαγιάς είναι πιο πρόσφατη στη γαστρονομία μας. Προφανώς οι παλιότερες εκδοχές ήταν με προζύμι και αργότερα με νωπή μαγιά. Η νεώτερη παρέμβαση με την αλλαγή των φουσκωτικών κάνει απλά πιο εύκολη και πιο γρήγορη την παρασκευή των άρτων, δεν καταργεί την ουσία της συνταγής, ούτε αλλάζει το πνεύμα της απλότητας που τη διακρίνει.
Δεν μπορείτε να φανταστείτε πόσο νόστιμοι και αρωματικοί είναι αυτοί οι άρτοι. Τόσο «σοφές» οι αναλογίες και το είδος των υλικών που θα σας εκπλήξει η νοστιμιά τους. Δοκιμάστε με ένα ή μισό κιλό αλεύρι τη γεύση τους και την επόμενη φορά που θα φτιάξετε αρτοκλασία (αρτοπλασία όπως τη λέμε εμείς), θυμηθείτε τη συνταγή! Δεν είναι περίεργο για μας τους κρητικούς. Όλοι γνωρίζουμε πόσο φημισμένα είναι τα στειακά γλυκίσματα και αρτοσκευάσματα. Από τα καλιτσούνια τους ως τα βουτήματά τους (εδώ η συνταγή για τα βουτήματα μπύρας της άλλης αγαπητής στειακιάς φίλης κ. Μαρίας Κ.) . Και οι στειακοί άρτοι λοιπόν είναι πεντανόστιμοι, αλλά και ιδιαίτερα εύκολοι! Εναλλακτικά λοιπόν από τους κρητικούς άρτους στους οποίους περιγράφω και το έθιμο, εγώ σε επόμενες γιορτές θα προτιμήσω αυτούς εδώ!
Υλικά
1 κιλό αλεύρι για όλες τις χρήσεις
1 κούπα (250ml) ελαιόλαδο
1,5 κούπα (330gr) ζάχαρη
2 φακελάκια ξηρή μαγιά (των 8 γραμμαρίων)
Κανελογαρύφαλλα (έβαλα 2 κουταλάκια κανέλα και 1 κουταλάκι γαρύφαλλο)
Ελάχιστο αλάτι
400ml-450ml νερό χλιαρό (δείτε παρατηρήσεις)
Σουσάμι κοινό και μαυροσίσαμο
H κούπα μου είναι 250ml (δοσομετρική) και το κουταλάκι μου 5ml
Επί το έργον
Σε μπολ ανάμειξης βάζουμε το νερό και διαλύουμε τη μαγιά. Προσθέτουμε το ελαιόλαδο, τη ζάχαρη και τα αρωματικά και λίγο από τα αλεύρι. Βάζουμε το αλάτι στο υπόλοιπο αλεύρι και το προσθέτουμε σταδιακά. Ζυμώνουμε με τα χέρια ή με τον γάντζο του μίξερ ώστε να έχουμε ένα κανονικό, απαλό ζυμάρι. Δείτε στις παρατηρήσεις, τον εναλλακτικό τρόπο ζυμώματος που φαίνεται στη φωτογραφία.
Αφήνουμε να ανεβεί σκεπασμένο σε μέρος χωρίς ρεύματα. Ξαναζυμώνουμε και αφήνουμε να ανεβεί ξανά. Πλάθουμε τους άρτους μας και τους αφήνουμε να ανεβούν. Πασπαλίζουμε με τα σουσάμια (αν χρειάζεται αλείφουμε με λίγο νερό την επιφάνειά τους, με τη βοήθεια ενός πινέλου), και τους ψήνουμε σε προθερμασμένο φούρνο (170 βαθμοί-αντιστάσεις) για 40-45 λεπτά.
Ελέγχουμε στο μισάωρο μήπως χρειάζεται να τους σκεπάσουμε με λίγο χαρτί ψησίματος για να μην αρπάξει η επιφάνεια. Τους αφήνουμε να κρυώσουν κατά προτίμηση σε σχάρα για να μην τους μαλακώσουν οι υδρατμοί.
Παρατηρήσεις
- Με αυτές τις ποσότητες φτιάχνουμε δυο μέτριους άρτιους (λιγότερο από 1 κιλό ο καθένας. Για αρτοκλασία τριπλασιάζουμε τη δόση και φτιάχνουμε 5 άρτους, ο ένας λίγο μεγαλύτερος από τους υπόλοιπους. Δείτε περισσότερες λεπτομέρειες εδώ. Εγώ τη δεύτερη φορά έφτιαξα μισή δόση και έγινε ο ωραίος άρτος που βλέπετε στις φωτογραφίες.
- Την πρώτη φορά που έφτιαξα τους άρτους ανακάτεψα τα στερεά υλικά και μετά σε μια λακουβίτσα πρόσθεσα τα υγρά. Η κυρία Ανδρονά δεν μου είχε γράψει ποσότητα νερού και ήθελα πρώτα να μετρήσω. Και με αυτόν τον τρόπο είναι πολύ εύκολο το ζύμωμα.
- Η ζύμη σκουραίνει από τα μυρωδικά. Εγώ τη δεύτερη φορά έβαλα και λίγο γλυκάνισο τριμμένο και δεν μπορώ να σας περιγράψω πόσο τους πάει!
- Η ποσότητα του νερού (ή του αλευριού αν προστεθεί τελευταίο) έχει λίγο να κάνει και με το ποσοστό των πρωτεϊνών του αλευριού. Μεγαλύτερο ποσοστό πρωτεϊνών θέλει λίγο περισσότερα υγρά.
- Ευχαριστώ πολύ την κυρία Ανδρονά που τόσο πρόθυμα μοιράστηκε μαζί μου τη συνταγή της. Προσεχώς θα δώσω και τους άλλους τρόπους χρήσης αυτού του πολύ νόστιμου και εύκολου ζυμαριού που μου πρότεινε.
Βαγγελιώ Κασσαπάκη
Η Βαγγελιώ, δημιουργός, υπεύθυνη για το βασικό περιεχόμενο και "ψυχή" του site, είναι μαθηματικός, πτυχιούχος της Σχολής Ανθρωπιστικών Επιστημών του Ε.Α.Π. (Σπουδές στον Ευρωπαϊκό Πολιτισμό) με σεμινάρια και επιμορφώσεις στην "Κρητική Διατροφή" και καταρτισμένη στο πρόγραμμα "Γαστρονομικός Τουρισμός και Διεθνής Γαστρονομία" του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου. Στην παρούσα φάση, είναι μεταπτυχιακή φοιτήτρια στο τμήμα "Λαϊκός πολιτισμός και Νεότερη Πολιτιστική Κληρονομιά" του ΕΑΠ. Μαγείρισσα με μεράκι και περιέργεια για τα παλιά και τα καινούρια εδέσματα, τα παλιά και τα καινούρια προϊόντα και υλικά που παράγει η Κρήτη αλλά και όλος ο κόσμος. Κυρίως και πάνω από όλα όπως λέει η ίδια, μητέρα και γιαγιά υπέροχων παιδιών και εγγονιών που ευτυχώς έχουν μάθει να εκτιμούν την καλή κουζίνα και τις σωστές πρώτες ύλες!
