Τουρλού κατσαρόλας με μια παραδοσιακή κρητική προσθήκη

Διαβάζοντας προχθές στον «Γαστρονόμο» του Ιουνίου την
συνταγή του Ντίνου Κιούση «φασολάκια γιαχνί  με στάκα» (σελ. 24) , θυμήθηκα άλλη μια
παραδοσιακή προσθήκη (εκτός από τη στάκα) που κάνουμε εδώ στην Κρήτη στα λαδερά μας.  Όταν δεν νηστεύουμε, εκτός από τη  στάκα  πολύ συχνά προσθέτουμε σε όλα τα λαδερά μια
χούφτα ξινόχοντρο.

Δεν μπορώ να σας πω πόσο ιδιαίτερη γεύση τους δίνει.
Παίρνουν μια αμυδρή βουτυρένια μυρωδιά και η σάλτσα τους δένει πολύ όμορφα. Αν
έχετε ξινόχοντρο (υπάρχει πια σε όλα τα μαγαζιά με κρητικά προϊόντα, αλλά
μπορούμε να φτιάξουμε και στο σπίτι πολύ εύκολα, δείτε εδώ) την επόμενη φορά
που θα μαγειρέψετε λαδερό βγάλτε μια μικρή ποσότητα σε μια κατσαρόλα και
προσθέστε 1-2 κουταλιές για να δείτε αν σας αρέσει. Τα λαδερά σας θα γίνουν
διαφορετικά και η διατροφική τους αξία θα πολλαπλασιαστεί.

 

Αυτή τη φορά ο ξινόχοντρος προστέθηκε σε ένα κλασικό
καλοκαιρινό τουρλού με χοχλιούς. Οι χοχλιοί φυσικά μπορούν να παραληφθούν και
να μαγειρέψουμε σκέτα τα λαχανικά.

 

Υλικά:

2 μεγάλα ξερά κρεμμύδια2-3 σκελίδες σκόρδο

¾ -1 κούπα ελαιόλαδο
3-4 μεγαλούτσικα  ή
5-6 μικρότερα κολοκύθια
3-4 μελιτζάνες μακρόστενες
3-4 πιπεριές κέρατο
½ κούπα ψιλοκομμένο μαϊντανό
3 μέτριες πατάτες
2 κούπες τριμμένη ντομάτα
Αλάτι
Πιπέρι
20-30 χοντρούς γυρευτούς χοχλιούς (προαιρετικά)
½ κούπα ξινόχοντρο

 

 
Επί το έργον:
Πλένουμε και κόβουμε τις μελιτζάνες σε κομμάτια 5-6
εκατοστών, και τις βάζουμε σε ελαφρά αλατισμένο νερό να ξεπικρίσουν.

Ετοιμάζουμε
τους χοχλιούς όπως περιγράφεται εδώ. Ψιλοκόβουμε το κρεμμύδι και το μαραίνουμε
ελαφρά με το λάδι στην κατσαρόλα. Προσθέτουμε τους χοχλιούς και τους φέρνουμε
μια δυο γύρες στην κατσαρόλα.

Αφήνουμε να πάρουν βράση και προσθέτουμε ελάχιστο
νεράκι (αν δεν έχουν κρατήσει ήδη λίγο από το βράσιμό τους, ίσα για να μη
τηγανιστούν). Τους βγάζουμε με ένα κουτάλι προσέχοντας να μη παίρνουμε και το
κρεμμύδι. Από αυτό το σημείο και μετά, φτιάχνουμε το φαγητό όπως θα το
φτιάχναμε χωρίς χοχλιούς.

 

Δηλαδή προσθέτουμε τα λαχανικά  , πλυμένα και κομμένα
σε κανονικά κομμάτια στην κατσαρόλα με το λάδι και το κρεμμύδι. Προσθέτουμε την
ντομάτα, το σκόρδο και το  μαϊντανό. Αλατοπιπερώνουμε
και αφήνουμε το φαγητό μας να μαγειρευτεί σε μέτρια θερμοκρασία μέχρι τα
λαχανικά μας να μαλακώσουν. Προσθέτουμε νεράκι αν χρειάζεται  και κουνάμε πέρα δώθε την κατσαρόλα για να  μη πιάσουν, αλλά δεν τα ανακατεύουμε με κουτάλα
για να μη λιώσουν.

Όταν υπολογίσουμε ότι θέλει ακόμη  περίπου 10 λεπτά το φαγητό μας  για να τελειώσει, προσθέτουμε τους χοχλιούς
(αν βάλουμε) και τον ξινόχοντρο και -αν δεν έχει υγρά- λίγο νεράκι.

Αφήνουμε να
βράσει μέχρι να τραβήξει τα υγρά ο ξινόχοντρος και να λιώσει μέσα στη σάλτσα.
Αν δεν βάλουμε ξινόχοντρο φροντίζουμε το φαγητό μας να έχει μείνει με τη σάλτσα του πριν το αποσύρουμε από το μάτι.

Σερβίρουμε αφού το αφήσουμε να ξεκουραστεί (να μαρουβίσει) για λίγο. Είναι πολύ
νόστιμο  ζεστό αλλά και σε θερμοκρασία δωματίου.

Παρατηρήσεις:

 

1)     
Η προσθήκη του ξινόχοντρου είναι πολύ
συνηθισμένη στα χωριά της ενδοχώρας   του νομού Ηρακλείου. Δεν γνωρίζω αν το
συνηθίζουν στην υπόλοιπη Κρήτη γιατί είναι μια καθαρά «σπιτική» συνήθεια.
Προσθέτουμε ξινόχοντρο στα φασολάκια, στις μπάμιες, στον κεντανέ (πράσα) και
στο τουρλού. Πολλές φορές και στα όσπρια.

 

2)     
Το φαγητό μπορεί να γίνει μέχρις ένα σημείο και
στη χύτρα ταχύτητας: όταν προσθέσουμε τα λαχανικά και την ντομάτα, κλείνουμε τη
χύτρα για κανένα εικοσάλεπτο και μετά που θα την ανοίξουμε συνεχίζουμε όπως παραπάνω.

 

3)     
Αν έχουμε βλίτα, συνδυάζονται υπέροχα με τα
παραπάνω λαχανικά όπότε προσθέτουμε λίγα κι από αυτά στο φαγάκι μας.

 

 

Print Friendly, PDF & Email